Theo thông tin mới nhất từ The Wall Street Journal, Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) đang thảo luận nội bộ về đề xuất thu phí 100.000 USD đối với sinh viên quốc tế tốt nghiệp làm việc qua chương trình OPT (Optional Practical Training). Đây là bước đi tiếp theo trong chuỗi chính sách thắt chặt nhập cư và lao động nước ngoài tại Mỹ.
1. Tóm Tắt Tình Hình Chính Sách Cắm Cờ Mới Nhất (Cập Nhật 2026)
Dưới đây là mốc thời gian diễn biến pháp lý quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến cộng đồng du học sinh và lao động trình độ cao tại Mỹ:
- Tháng 09/2025: Chính quyền ban hành đề xuất thu phí 100.000 USD/năm đối với Visa H-1B.
- Ngày 08/06/2026: Tòa án Liên bang Massachusetts phán quyết hủy bỏ phí H-1B vì vi phạm thẩm quyền thuế của Quốc hội.
- Ngày 24/07/2026: Tòa Phúc thẩm Khu vực 1 (Boston) giữ nguyên phán quyết, bác bỏ đơn kháng cáo của Chính phủ.
- Tháng 07/2026: DHS chuyển hướng sang đề xuất thu phí 100.000 USD đối với chương trình thực tập OPT.
- Ngày 17/07/2026: DHS ban hành quy định chính thức bãi bỏ cơ chế Duration of Status (D/S). Sinh viên F-1 bị giới hạn thời gian lưu trú tối đa 4 năm, rút ngắn thời gian ân hạn (grace period) sau tốt nghiệp từ 60 ngày xuống 30 ngày. Quy định có hiệu lực từ 15/09/2026.
2. Bảng So Sánh Quyền Lợi Và Chi Phí Khi Thay Đổi Quy Định OPT
| Tiêu chí | Quy định OPT Hiện tại | Đề xuất Quy định OPT Mới |
|---|---|---|
| Phí nộp đơn (Filing Fee) | $470 (Online) / $520 (Bản giấy) | $100.000 (Đang thảo luận) |
| Phí xử lý nhanh (Premium) | $1.780 | Chưa có thông tin điều chỉnh |
| Thời gian lưu trú (D/S) | Theo độ dài thực tế của chương trình học | Hủy bỏ D/S; Tối đa 4 năm; Grace period còn 30 ngày |
| Thị thực làm việc H-1B | Phụ thuộc vào bốc thăm may rủi | Siết chặt điều kiện thẩm định và tiêu chuẩn xét duyệt |
3. Tác Động Của Đề Xuất Phí OPT Đến Các Bên Liên Quan
Đối với du học sinh (Đặc biệt khối STEM)
Mức phí 100.000 USD tương đương mức tăng khoảng 200 lần so với chi phí hiện tại (~730.000 RMB hay 2.5 tỷ VNĐ). Việc này làm suy giảm nghiêm trọng tỷ suất hoàn vốn đầu tư (ROI) của việc du học Mỹ và tạo áp lực tài chính cực lớn lên các gia đình.
Đối với các tập đoàn công nghệ và doanh nghiệp Mỹ
Các tập đoàn công nghệ hàng đầu như Amazon (đang sử dụng hơn 6.600 lao động STEM OPT), Google, Microsoft, Meta và các quỹ tài chính tại Wall Street sẽ đối mặt với chi phí tuyển dụng tăng vọt. Đặc biệt, các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) gần như không còn cơ hội tiếp cận nguồn nhân lực quốc tế chất lượng cao.
Đối với nền kinh tế Hoa Kỳ
- Đóng góp hiện tại: Du học sinh đóng góp 43.8 tỷ USD cho kinh tế Mỹ (năm học 2023–2024).
- Dự báo thiệt hại: Nếu lực lượng lao động STEM nước ngoài giảm 1/3, GDP thực tế của Mỹ sẽ tổn thất từ 240 tỷ đến 481 tỷ USD trong 10 năm tới. Viện Kinh tế Peterson cảnh báo việc hủy D/S có thể làm giảm sản lượng kinh tế 200–400 tỷ USD/năm.
4. Đánh Giá Khả Năng Thực Thi Pháp Lý (Legal Feasibility)
Các chuyên gia luật di trú Mỹ đánh giá đề xuất thu phí OPT sẽ gặp nhiều rào cản pháp lý tương tự đề xuất phí H-1B trước đó:
- Thẩm quyền thuế: Khoản phí 100.000 USD có bản chất là thuế hành chính chưa qua phê duyệt của Quốc hội Mỹ (Unlawful Tax).
- Luật Thủ tục Hành chính (APA): Đề xuất dễ bị bãi bỏ vì tính chất “độc đoán, thất thường” (arbitrary and capricious) khi chưa đánh giá đầy đủ tác động kinh tế vĩ mô.
- Làn sóng khởi kiện: Giới giáo dục, khối công nghệ Thung lũng Silicon và các bang Dân chủ dự kiến sẽ đồng loạt nộp đơn kiện Liên bang nếu chính sách này được thông qua.
5. Lộ Trình Thay Thế Rủi Ro: Chuyển Hướng Sang EB-5 Định Cư Nhận Thẻ Xanh
Trước viễn cảnh rủi ro gia tăng từ lộ trình truyền thống “Đi học → OPT → H-1B → Thẻ xanh”, giải pháp chủ động đang được nhiều gia đình lựa chọn là chương trình Đầu tư Định cư EB-5 (Luật mới).
Lộ trình cũ (Rủi ro cao):
[Visa F-1] → [OPT (Rủi ro phí $100k)] → [H-1B (Bốc thăm 15-20%)] → [Thẻ Xanh]
Lộ trình EB-5 Mới (An toàn & Chủ động):
[Nộp đơn EB-5 (Diện dự trữ)] → [Nộp song song I-526E & I-485] → [Nhận Combo Card EAD/AP trong vài tháng] → [Thẻ Xanh]
Ưu điểm vượt trội của EB-5 Luật Mới đối với sinh viên tại Mỹ:
- Cơ chế Nộp Song Song (Concurrent Filing): Cho phép nộp đồng thời đơn xin định cư I-526E và đơn điều chỉnh diện cư trú I-485 ngay tại Mỹ.
- Cấp Combo Card nhanh chóng: Nhận Giấy phép lao động (EAD) và Giấy phép đi lại (Advance Parole) chỉ trong vài tháng.
- Tự do làm việc: Không cần bốc thăm H-1B, không bị ràng buộc bởi hợp đồng với chủ lao động bảo lãnh, thoải mái làm việc tại bất kỳ doanh nghiệp nào.
- Tính ổn định pháp lý: Chương trình EB-5 dựa trên Đạo luật của Quốc hội Mỹ, không dễ bị can thiệp bởi các sắc lệnh hành chính đơn phương từ Bộ An ninh Nội địa (DHS).
6. Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)
Q1: Phí OPT 100.000 USD đã chính thức áp dụng chưa?
Trả lời: Chưa. Đây mới chỉ là đề xuất đang thảo luận nội bộ tại Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS), chưa được phê duyệt chính thức hay đưa vào hiệu lực thi hành.
Q2: Quy định bãi bỏ D/S (Duration of Status) ảnh hưởng thế nào đến sinh viên F-1?
Trả lời: Sinh viên F-1 bị giới hạn thời gian ở lại Mỹ tối đa 4 năm, thời gian ân hạn sau tốt nghiệp (Grace Period) giảm từ 60 ngày xuống 30 ngày. Quy định này có hiệu lực từ ngày 15/09/2026.
Q3: Làm sao để du học sinh ở lại Mỹ làm việc mà không phụ thuộc H-1B?
Trả lời: Giải pháp hiệu quả là tham gia chương trình Đầu tư Định cư EB-5 luật mới (diện Visa dành riêng). Thông qua cơ chế Concurrent Filing, sinh viên nhận Combo Card để làm việc và cư trú hợp pháp tại Mỹ trong thời gian chờ cấp Thẻ xanh.
Lưu ý: Thông tin trên được tổng hợp và phân tích dựa trên các văn bản pháp lý và báo cáo tin tức di trú Mỹ. Quý khách hàng có nhu cầu tư vấn lộ trình định cư an toàn cho du học sinh, vui lòng liên hệ trực tiếp với chúng tôi để được hỗ trợ 1-1.